پل روگذر اورمو گؤلي (درياچه اروميه) آذربایجان ركورددار طولانی ترین پروژه نيمه تمام ايران

بای بک، آذربایجان | آنناآخشامي, ۱۳-ي چيلله , ۱۱۰۰۷ اینجی ایل, چولا ۰۴:۳۸ [گ.ؤ] | خبرلر, فارسجا

پس از انقلاب اسلامي با احساس نياز به اتصال نزدیکتر دو استان آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی به همدیگر به همت شهيد موسي كلانتري، احداث پل ميان گذر درياچه اروميه طرح ريزي شد و مردم، اين رويكرد نوين در گسترش ارتباطات را بهترين هديه انقلاب به خود دانستند، اهميت اين پروژه براي مردم شهر اروميه آن چنان بود كه بنا به گفته جمشيد حق گو، استاندار سابق آذربايجان غربي يك روز جمعه با دعوت استانداري نماز جمعه در كنار درياچه اروميه به امامت حجة الاسلام غلام رضا حسني اقامه شد، سپس به طور سمبليك با هر وسيله ممكن هركس مقداري خاك، شن و سنگ ريزه را در نقطه شروع سر خط جاده ميان گذر به دريا ريختند و به اين وسيله به اقدام مديريت استان مهر تأييد زدند.اما امروز بعد از گذشت 29 سال برغم حمايت ها، همكاري ها و پيگيري هاي مجدانه مسؤولان كشوري و استاني همچنان ركورد طولانی ترین و پرعمرترين پروژه نيمه تمام كشور را به خود اختصاص داده است.هرچند كه در طول دوره رياست جمهوري مقام معظم رهبري، هاشمي رفسنجاني و خاتمي بحث پايان ميان گذر به عنوان مهمترين و جدي ترين خواست مردم منطقه مطرح شد، اما به علت محقق نشدن اين خواسته ديرين با رجوع به اذهان عمومي اين گونه مي نماياند كه دولت براي اجراي پروژه هاي عمراني در مناطق دور افتاده مرزي عزم جدي ندارد.

در اين نوشته صرفنظر از پرداختن به عدم اجرايپروژه هاي عمراني در آذربايجان٫ با تحريف برخي واقعيات نيز مواجهيم. هر چند بايد همين مقدار را نيز حمله دشمن به دشمن حساب کنيم و موضوعات موازي مانند معرفي آذربايجان به عنوان نقطه دور افتاده مرزي در ايران! را در مجالي ديگر بررسي نمائيم.

برغم قول مساعد دکتر احمدی نژاد رئیس جمهور کشورمان در سفر استانی به آذربایجان غربی جهت بهره برداری از طرح بزرگراه شهید کلانتری در سال 1386 متاسفانه در اثر عدم تزریق اعتبارات لازم این پروژه امسال نیز به بهره برداری نخواهد رسید.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری انتخاب از ارومیه ، پس از انقلاب اسلامي با احساس نياز به اتصال نزدیکتر دو استان آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی به همدیگر به همت شهيد موسي كلانتري، احداث پل ميان گذر درياچه اروميه طرح ريزي شد و مردم، اين رويكرد نوين در گسترش ارتباطات را بهترين هديه انقلاب به خود دانستند، اهميت اين پروژه براي مردم شهر اروميه آن چنان بود كه بنا به گفته جمشيد حق گو، استاندار سابق آذربايجان غربي يك روز جمعه با دعوت استانداري نماز جمعه در كنار درياچه اروميه به امامت حجة الاسلام غلام رضا حسني اقامه شد، سپس به طور سمبليك با هر وسيله ممكن هركس مقداري خاك، شن و سنگ ريزه را در نقطه شروع سر خط جاده ميان گذر به دريا ريختند و به اين وسيله به اقدام مديريت استان مهر تأييد زدند.اما امروز بعد از گذشت 29 سال برغم حمايت ها، همكاري ها و پيگيري هاي مجدانه مسؤولان كشوري و استاني همچنان ركورد طولانی ترین و پرعمرترين پروژه نيمه تمام كشور را به خود اختصاص داده است.هرچند كه در طول دوره رياست جمهوري مقام معظم رهبري، هاشمي رفسنجاني و خاتمي بحث پايان ميان گذر به عنوان مهمترين و جدي ترين خواست مردم منطقه مطرح شد، اما به علت محقق نشدن اين خواسته ديرين با رجوع به اذهان عمومي اين گونه مي نماياند كه دولت براي اجراي پروژه هاي عمراني در مناطق دور افتاده مرزي عزم جدي ندارد.

عمليات اجرايي از سال 58 با سنگ ريزي در كم عرض ترين قسمت درياچه و در فاصله بين كوه زنبيل در ساحل غربي و شبه جزيره اسلامي در ساحل شرقي آغاز شد، اما به علت مشكلات هيدروليكي و جغرافيايي ادامه سنگ ريزي از 11 كيلومتري غرب و سه كيلومتري شرق درياچه اروميه ممكن نشد.

سرانجام در سال 68 ايده ساخت پل شناور در فاصله 3/1 كيلومتري بين دو طرف عملياتي شد كه پس از 4 ماه بهره برداري به علت وقوع طوفان شديد درهم شكست و براي تردد از اين مسير در انتهاي دو خاكريز اسكله هايي ساخته شد.

در حال حاضر تردد مسافران و وسايل نقليه با شناورها انجام مي گيرد، اما متوقف شدن شناورها در صورت تغيير آب و هوا، طوفاني شدن درياچه و نبود امكان تردد در اين مقطع زمان، محدود بودن تعداد شناورها و كثرت خودروها سفر همراه با راحتي و نشاط را براي مسافران اين محور به يك رؤيا تبديل كرده است.

این پروژه عظیم با بازديد رئيس جمهور وقت، حجة الاسلام سید محمد خاتمي در شهريور سال 79 و دستور قاطع وي مبني بر تكميل آن با استفاده از اعتبارات عمراني وزارت راه و ترابري، تكميل ميان گذر وارد مرحله جديدي شد.

با انتخاب شركت صدرا به همراه مهندسان مشاور ASS- JAKOBSENM و NGL از كشور نروژ، مناسب ترين و اصولي ترين روش براي ساخت پل، احداث پل و عرشه مبتني با 20 دهنه به طول يك هزار و 276 متر و به عرض 24 متر با مسيرهاي رفت و برگشت جداگانه و طراحي مسير راه آهن به عرض 5 متر در وسط پل هاي سواره رو تشخيص داده شد و اجراي آن عملياتي شد.

با آغاز بكار اجرايي پروژه و قبل از اتمام كار دولت خاتمي جنجال هايي درباره مسايل زيست محيطي ساخت آن پيدا شد كه افزايش سطح آب درياچه در بخش جنوبي و زير آب رفتن دشتهاي جنوب درياچه وكاهش شوري آب در اين قسمت و افزايش غلظت نمك در بخش شمالي از جمله اين ادعاها بود.

در روي اين پل، همانند پل بزرگ مياني چهار خط سواره رو رفت و برگشت؛ پياده روهاي طرفين و يك مسير راه آهن پيش بيني شده است. ارتفاع پل و طول دهنه هاي آن نيز داراي قابليت كافي براي گذردهي سيلابهاي احتمالي است.

با اتمام این پروژه فاصله 240 كيلومتري بين دو استان آذربايجان غربي و شرقي به 125 كيلومتر كاهش مي يابد.

هم اکنون آب اندازي كميسيون (پايه هاي بتني) و شمع كوبي به طول 33 كيلومتر انجام شده، بتن ريزي در داخل شمعها و ساخت عرشه پل از سوي شركت صنعتي درياي صدرا و تراكتورسازي تبريز در حال اجرا هستند كه پس از اتمام از دو سوي بزرگراه به هم متصل مي شوند.

پروژه ميان گذر درياچه اروميه، با پشت سر گذاشتن مشكلاتي چون نبود مطالعات كافي، موانع فني و تكنولوژي و نبود يك اراده قوي براي تكميل آن، هم اكنون تنها با مشكل تعريض راه و تأمين اعتبار مورد نياز آن مواجه است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری انتخاب مجموع سرمايه‌گذاري هاي انجام شده بر روي اين پل ‪ ۷۱۰‬ميليارد ريال بوده و تا تکمیل نهایی به 500 میلیارد ریال دیگر نیاز دارد.

پل ميانگذر شهيد كلانتري بر روي درياچه اروميه از جمله طرحهاي عظيم ملي است كه براي اولين بار در كشور اجرا مي‌شود. اين پل بر روي بزرگراه اروميه - تبريز ساخته مي‌شود كه با بهره برداري از آن مسير اروميه به تبريز ‪ ۱20‬كيلومتر كاهش مي‌يابد.

پل شهيد كلانتري با يك هزارو ‪ ۵۰۰‬متر طول داراي ‪ ۲۰‬دهانه ‪ ۷۰‬متري و يك دهانه قوسي به طول ‪ ۱۰۰‬متر و ارتفاع ‪ ۱۰‬متر از سطح آب درياست كه در نوع خود بزرگترين طرح دريايي است كه تاكنون در داخل كشور اجرا شده است.اين پل داراي دو باند عبور خودرو، يك باند عبور راه‌آهن و دو پياده‌رو در دو سوي پل مي‌باشد كه به لحاظ عظمت و زيبايي در خاورميانه بي‌نظير است. تمام مراحل مطالعاتي، طراحي و ساخت اين پل توسط متخصصين و كارشناسان داخلي انجام گرفته و دو شركت خارجي نيز كار نظارتي اين طرح را بر عهده داشتند.

آزاد راه شهید کلانتری در نیمه دوم سال 1358 بدست شهید موسی کلانتری آغاز و مسافت 258 کیلومتری بین دو استان آذربایجان غربی و آذربایجان شرقی به 138 کیلومتر تقلیل یافته که به احداث پل میانگذر دریاچه و تونل به طول 1.5 کیلومتر مسافت این آزاد راه به 120 کیلومتر کاهش خواهد یافت این پروژه در پنج فاز اجرا می گردد .

1-ارومیه به کوه زنبیل24.297 کیلومتر
2-کوه زنبیل به آق گنبد 15.409 کیلومتر
3-آق گنبد به سرای 29 کیلومتر
4-سرای به خاصبان 34 کیلومتر
5-خاصبان به تبریز 35 کیلومتر

پل میانگذر دریاچه ارومیه توسط شرکت صنعتی دریای ایران (صدرا) بصورت EPC (مهندسی -تدارکات -ساخت و اجرا )Engineering Procurement Construct در حال اجرا می باشد .

شرکت صدرا از تاریخ 14/7/82 شروع به تجهیز کارگاه نموده و 36 ماه زمان اجرا توسط این شرکت خواهد بود که 6 ماه فاز مطالعاتی است که سپری شده و 30 ماه فاز اجرایی ساخت پل می باشد که از مورخه 1/11/82 شروع شده است وزارت راه و ترابری مسئولیت کارفرمایی را به مجری طرح واگذار نموده است . شرکت خدمات مدیریت ایرانیان بعنوان مدیر طرح و شرکت طرح نو اندیشان و شرکت دانمارکیcowi مسئولیت نظارت بر اجرای پروژه را به عهده دارند . شرکت صنعتی دریایی ایران (صدرا )با همکاری شرکتهای نروژی یا کوپسن و NGI پیمانکار قسمت میانگذر بوده و چند شرکت ایرانی و اکثرا محلی در اجرای مسیرآزادراه در محور های غربی و شرقی فعالیت می نمایند .طول پل میانگذر 1276 متر است که دارای یک دهانه فلزی 106 متری در وسط و دو دهانه 55 متری و12 دهانه 70 متری است پل با شیب طولی 1.2درصد به صورت کامپوزیت (بتن و آهن) اجرا خواهد شد به طوریکه ارتفاع بین سطح آب و عرشه پل در دهانه وسطی 10 متر بوده و جهت کشتیرانی کاربری خواهد داشت مقطع عرضی راه شامل باند های رفت و برگشت که دو باند به عرض9.5 متر و یک باند راه آهن به عرض 5 متر لحاظ گردیده که با پیاده رو ههای کناری جمعا 27 متر خواهد شد.به رغم قول مساعد دکتر احمدی نژاد جهت بهره برداری از این طرح در سال 1386 متاسفانه در اثر عدم تزریق اعتبارات لازم این پروژه امسال نیز به بهره برداری نخواهد رسید .

بالاخره باید گفت 29 سال پيش كه با شور تمام سخن از آغاز ساخت پل ميان گذر درياچه لاجوردي اروميه به ميان آمد كسي فكر نمي كرد كه اين پروژه حياتي محكوم است كه براي رسيدن به انتها سه دهه را سپري كند این در شرایطی بوده است که در دهه 60 کشور ژاپن حاضر شده بود در ازای بهره برداری از لجن ها و مواد معدنی این دریا به مدت 40 سال این پل عظیم را در عرض 10 سال به بهره برداری کامل برساند.