- بای بک، بیر میللتین سسی - http://www.baybak.com -
كتاب «قارا مجموعه» شيخ صفيالدين اردبيلي رونمايي شد
بای بک، آذربایجان | اودگؤن, ۲۰-ي قوراپيشيرن , ۱۱۰۰۷ اینجی ایل, چولا ۱۴:۴۸ | خبرلر, فارسجا
![]() |
. | اين مراسم با حضور دكتر حسين محمدزاده صديق،استاد دانشگاه و تدوينگر كتاب، داوود بهلولي مترجم كتاب،مرتضي مجدفر روزنامهنگار و نويسنده، سيد حيدر بيات، محمدرضا كريمي،محمد صادق نائبي ، سيد احسان شكر خدايي و كاظم كامران شرفشاهي، مدير كتابخانه و فعاليتهاي ادبي فرهنگسراي بهمن برگزار شد.
در ابتداي اين مراسم مرتضي مجدفر منتقد و روزنامه نگار به معرفي كتاب قارا مجموعه و مراحلي كه دكتر صديق از دوران جواني در تدوين و گردآوري اين مجموعه طي كردند،سخن گفت. وي در ادامه به ارائه ويژگيهاي كتاب قارا مجموعه (مجموعه كبير) پرداخت . وي گفت: اين |
مراسم رونمايی از مجموعه آثار شيخ «صفیالدين اردبيلی»، بنيانگذار معنوی سلسله «صفويه»؛ شامل نصايح، مناقب، اقاويل و تقريرات وی و همچنين تجليل از خدمات علمي و فرهنگي دكتر حسين محمدزاده صديق در روز دوشنبه ۱۸/ ۴/ ۱۳۸۶ در فرهنگسرای بهمن برگزار شد.
اين مراسم با حضور دكتر حسين محمدزاده صديق، استاد دانشگاه و تدوينگر كتاب، داوود بهلولي مترجم كتاب،مرتضي مجدفر روزنامهنگار و نويسنده، سيد حيدر بيات، محمدرضا كريمي،محمد صادق نائبي ، سيد احسان شكر خدايي و كاظم كامران شرفشاهي، مدير كتابخانه و فعاليتهاي ادبي فرهنگسراي بهمن برگزار شد.
در ابتداي اين مراسم مرتضي مجدفر منتقد و روزنامه نگار به معرفي كتاب قارا مجموعه و مراحلي كه دكتر صديق از دوران جواني در تدوين و گردآوري اين مجموعه طي كردند،سخن گفت.
وي در ادامه به ارائه ويژگيهاي كتاب قارا مجموعه (مجموعه كبير) پرداخت . وي گفت: اين كتاب شامل رسالات گوناگوني است كه بخشهايي از آن توسط دكتر صديق كشف شده است و اميدواريم اين حركت دكتر صديق در مدوّن ساختن بخشي هايي از اين مجموعه كبير مسبب آن شود تا محققان و پژوهشگران در جستجو و انكشاف رسالات ديگري از اين مجموعه همت ورزند.
مرتضي مجدفر ادامه داد: اين مجموعه از جمله آثار گرانبهاي فرهنگ ديرين ايراني و اسلامي در منطقه آذربايجان است كه حاصل چهل سال پيگيري استاد صديق است.
در ادامه اين مراسم، داوود بهلولي مترجم كتاب به ارائه مقالهاي با موضوع شيخ صفي عارفي كه مباني اساسي فكريش شيعه اثني عشري است، پرداخت.
وي درباره سيادت شيخ صفيالدين اردبيلي به نقل از سيد مهدي رجايي- رئیس پژوهشکده انساب سادات و يكي از شاگردان آيت ا… مرعشي نجفي- گفت : سلاطين صفوي از سادات موسوي ميباشند و نسل اين خاندان به حمزه فرزند حضرت موسيالكاظم (ع) منتهي ميگردد و سيادت اين خاندان مورد تاييد نسّابههاي زمان خود همچون صاحب سراج الانساب ابن كيا ميباشد و شجره نامه اين خاندان مورد تاييد اين جانب ميباشد.
داوود بهلولي در ادامه اشارات جامع و علمي مناسبي به روايات و احاديت كتاب قارا مجموعه كرد و نمونههاي احاديث معروف شيعه و ائمه معصومين را با ارائه مرجع بيان نمود.
وي درباره چگونگي ترجمه اين كتاب گفت:ترجمه اين كتاب دو سال به طول انجاميد كه همواره از راهنماييهاي استاد حسين محمدزاده صديق بهره جستم و تاييدات استاد در پيشبرد مراحل چاپ كتاب توسط نشر اديان كارساز بود. او در ادامه افزود كه: نشر اديان نهايت همكاري را در جهت انتشار اين اثر انجام داده است.
شايان ذكر است ترجمه داوود بهلولي ترجمهاي روان و ادبي ميباشد.
در ادامه اين مراسم سيد احسان شكرخدايي، پژوهشگر جوان به ارائه مقاله درباره حرمت و خدمت از ديدگاه شيخصفيالدين اردبيلي پرداخت .
وي به محتواشناسي اثر قارا مجموعه پرداخت و درمورد حرمت از ديدگاه شيخ صفي چنين گفت: حرمتي كه مورد نظر شيخ صفي است میتواند سالك را به ۷ مرتبه و مقام هدايت ميكند.
اين هفت مرحله عبارتند از:۱. رسيدن به مقام خدمت ۲. حركت از كيستي به چيستي ۳. نفي خودخواهي و استعاذه از منيت ۴. تسليم بدون بحث و جدل در برابر حق ۵. شيخ را چون عقل دانستن ۶. ترك اعمال خلاف سلوك و كسب رضاي حق ۷. عبادت در شكل خدمت و ظهور سجاياي اخلاقي.
شكرخدايي در تشريح عبادت در شكل خدمت گفت: مقصود شيخ صفي از خدمت انجام يك كار فيزيكي در يك ساعت مشخص نيست، بلكه خدمت را از جنبه وجودياش در نظر ميگيرد.در عرفان خدمت در هر زمان و در هر مكان ادامه دارد. خدمت سالك بايستي به يك كيفيت وجودي تبديل شود، آنگاه خواب و بيداري او نيز خدمت خواهد بود.
وي در ادامه به ارائه آياتي از قرآن كريم و رواياتي از معصومين (ع) پرداخت و گفت: در قرآن كريم اشاراتي به اين مقام است، از جمله در سوره آل عمران آيه ۱۹۱ كه ميفرمايد: الذين يذكرون ا… قياما و قعودا و علي جنوبهم . و همچنين آيه ۱۶۲ از سوره انعام : قل انا صلاتي و نسكي و محيايه و مماتي لله رب العالمين..
وي ادامه داد: به همين دليل در كلام معصومين نيز خدمت به خانواده و خلق چون عبادت و جهاد تلقي شده است. از جمله اينكه امام حسين(ع) ميفرمايند: نياز خلق به شما از جمله نعمتهاي خداوند است، آن را قدر بدانيد و از آن ملول نشوید.
وي در توضيح نفي خودخواهي و استعاذه از منيت افزود: شيخ صفي ميفرمايد پس تو تابع نفس اماره ميگردي و ميماني نه به صالحان خدمت ميكني و نه در دل آنان ميشوي تا بلكه از درون آنان در دل تو نرمي و لطافت حاصل شود. همانطور که مولوي نيز در اين باره داستانهاي فراواني دارد كه از آن جمله میتوان به داستان شیر ، گرگ و روباه در تقسیم شکار و به داستان عاشق و معشوق اشاره کرد که در داستان اخیر چنین میگوید: آن يكي آمد در ياري بزد/گفت بردركيستي اي معتمد؟/گفت من! گفتش برو هنگام نيست/برچنين خواني مقام خام نيست. و…
همچنين سيد احسان شكر خدايي در ادامه ضمن تشكر و قدرداني از زحمات استاد خويش در طي ساليان دراز گفت: مناقب عارفاني كه چهره مردمي داشته اند ، همواره در طول تاريخ توسط مردم ارادتمند و معتقدانشان نوشته و يا حكاياتشان سينه به سينه نقل شده است، چنانكه ميتوان به كتاب اسرار التوحيد در وصف مناقب شيخ ابوسعيد ابوالخير و كتاب مناقب العارفين افلاكي و همچنين رسالات سپهسالار در بيان حالات و گفتههاي مولوي اشاره كرد.
وي ادامه داد: چنانكه شيخ ابوسعيد ابوالخير مي فرمايد: مرد آن است كه در ميان خلايق زندگي كند و يك آن از ياد خدا غافل نباشد. و این چیزی است که در منش عارفان مردمی میشود دید.
در ادامه اين مراسم گروه موسيقي عاشيقي آذربايجان به هنرنمايي پرداختند .
سپس محمد صادق نائبي يكي ديگر از ارائه كنندگان مقاله در برنامه رونمايي كتاب قارا مجموعه به معرفي بخشهايي ديگر از قارا مجموعه پرداخت.
نائبي گفت: قارا مجموعه يا مجموعه سترگ،مجموعه نصايح ، نعت، منقبه و حكاياتي است كه توسط شيخ صفي الدين اردبيلي عارف نامي سده ۷ و ۸ هجري و يا توسط شاگردان وي براي تدريس و تعليم مريدانش به رشته تحرير در آمده است.
قسمت هاي مهمي از اين مجموعه پس از سالها تلاش در سال ۱۳۷۷ توسط دكتر حسين محمدزاده صديق گردآوري و منتشر شد.
وي درباره كشف بخشي ديگر از اين مجموعه ادامه داد: تلاش حقير منجر به كشف يكي ديگر از رسالات بسيار گسترده و مهم قارا مجموعه در سال ۱۳۸۱ گرديد. ماحصل چندين روز تحقيق بنده در قسمت مخطوطات كتابخانه حرم مطهر امام رضا(ع)، كشف اين رساله بزرگ بود كه قبلا نسخهاي ديگر از آن با اختلافات زياد به نام صفهالصفا منتشر شده بود. هرچند در شناسنامه اين نسخه خطي نام صاحب رساله شيخ صفي الدين حلي نوشته شده بود اما با ادله محكمي براي اين جانب ثابت شد كه مسئولين كتابخانه در اين امر اشتباه كرده اند زيرا كه حلي عرب بود و شاعر.اما اين اثر تركي آذربايجاني است و غير شعر. تركي رساله نيز با گويش اصيل اردبيل است . بيان و كلام اين رساله نيز مشابه ديگر رسالات قارا مجموعه است. در سرتاسر رساله ۱۸ بار نام فرزند ارشد شيخ صفي به نام شيخ صدرالدين آمده است . در چند جاي رساله به شهر اردبيل خصوصا به كلخوران (زادگاه شيخ) اشاره شده است.
محمد صادق نائبي ادامه داد:در انتهاي رساله به شجره شاه طهماسب صفوي كه رساله در زمان وي تحرير شده است اشاره شده است .كه نصب شاه طهماسب با ۷ واسطه به شيخ صفي و با ۲۸ واسطه به اما م موسي كاظم مي رسد.
وي توضيح داد: در دوجاي رساله شيخ از مراد و استاد نامي خود شيخ زاهد گيلاني نام مي برد . القاب مخصوص مورد استفاده براي شيخ صفي مانند مرشد كامل، مرشد العالم ،عالم و الآدم و سلطان المشايخ الاعاظم آمده است.
نائبي دربخشهايي ديگر از صحبتهاي خود گفت:اين رساله در ۲۷۷ صفحه ۱۴ سطري به ابعاد نوشتاري ۱۱ در ۱۸ سانتي متر و به خط نسخ نوشته شده است و نادر شاه افشار در سال ۱۱۴۵ هجري آن را به آستان قدس رضوي هديه كرده است.
در ادامه سید حيدر بيات پژوهشگر علوم قرآني در موضوع رساله عقايد اوليا سبعه، ستاره اي درخشان از منظومه قارا مجموعه سخن گفت.
بيات گفت: قارا مجموعه همانگونه كه استاد صديق مرقوم فرمودهاند، مجموعهاي از عقايد مشايخ صوفيه در شمال غرب كشور است كه بعد از قرن ۷ و ۸ هجري توسط مشايخ يا مريدان نگارش يافته است و نام اين مجموعه با شيخ صفي الدين پيوند خورده است در واقع قارا مجموعه در عين حال كه يك مكتب عرفاني است يك جريان ادبي نيز محسوب ميشود. كه حتي ميشود نام سبك ادبي براي نمونه سبك نثر نويسي قارا مجموعه يا نوع ادبي يا حتي يك جريان ادبي را برآن اطلاق كرد.و حتي اكنون نيز ميشود سراغ آن را در برخي از تكيههاي صوفيه مربوط به علويان گرفت.
حيدر بيات ادامه داد: خود را موظف ميدانم كه در اين راه قدمي هرچند كوچك بردارم و در همين راستا از يك سال پيش در ادامه فعاليتهاي دكتر صديق، نسخه اي از نسخ متعلق به قارا مجموعه را كه تاكنون كشف نشده است بدست آورده و براي معرفي و تصحيح اقدام كردم.نام كتاب عقايد اولياي سبعه است و مشخصات نسخه منحصر به فرد است كه در كتابخانه آستان قدس رضوي به شماره ۲۰۴ نگهداري ميشود اين كتاب جزو كتابهاي دارالسلطنه اصفهان بوده است كه بعد از سقوط خاندان صفويه به دست نادر شاه افشار ميافتد و او آن را به همراه ۷۰۰ جلد كتاب ديگر در سال ۱۱۴۵ به كتابخانه آستان قدس هديه ميكند و…
وي درباره اين كتاب توضيح داد: همچنين نويسنده كتاب سلطان محمود بن سلطان برهان الدين بن شيخ جمال الدين قطب الاوليا شيخ زاهد ميباشد كه به درخواست فرزند خود ملك طيفور نوشته شده است. همانگونه كه از متن معلوم ميشود نويسنده نوه پسري شيخ زاهد گيلاني است. وي توضيح داد:لازم به ذكر است شيخ صفي الدين اردبيلي مريد شيخ زاهد گيلاني ميباشد.
بيات گفت: آغاز كتاب با شكر و سپاس و ستايش پروردگار آغاز ميشود،اين كتاب به شيوه ادبي قديمي تركي آذربايجان نگارش يافته است كه بخشي از اساتيد به آن تركي اردبيلي نيز اطلاق كردهاند.
وي در توضيح اوليا سبعه گفت: ۱. شيخ زاهد گيلاني ۲.شيخ صفي الدين اردبيلي ۳. شيخ جلال الدين ۴. شيخ صدرالدين ۵. خواجه سلطان علي ۶. شيخ برهان الدين ۷. محمدبن شيخ برهان الدين
اين پژوهشگر علوم قرآني ادامه داد: عليرغم اينكه بعضي از نسخ قارا مجموعه از تقريرات شيخ صفي نگاشته شده است اين نسخه توسط شيخي از مشايخ اين سلسله به رشته تحرير در آمده است .
در واقع گزيده اي از عقايد مهم فلسفي و كلامي اين ۷ اوليا كه شيخ صفي نيز جزو آن هاست در اين كتاب آمده است.
وي گفت: فهميدن برخي از مطالب كتاب قارا مجموعه نياز به آشنايي خواننده با فلسفه و كلام اسلامي دارد و به همين دليل اين رساله جزو كتاب هاي علمي طريقت صفويه محسوب ميشود.
وي در پايان از زحمات استاد دكتر صديق در تدوين و گردآوري اين كتاب براي اولين بار در ايران و جهان تقدير كرد و گفت: نام استاد حسين محمدزاده صديق به عنوان آغازگر اين راه پرخطر و دشوار همواره در تاريخ ادبيات اين مرز و بوم خواهد درخشيد.
در ادامه اجراي موسيقي اصيل ايراني ، تكنوازي تار شيراز توسط سيداحسان شكرخدايي بود.
در پايان اين برنامه پرمخاطب،كاظم كامران شرفشاهي ، مدير فعاليتهاي ادبي و كتابخانه فرهنگسراي بهمن سخنراني كرد . وي تجليل از عالمين و محققين كشور را امري پسنديده و نيك دانست و گفت: در طول تاريخ نيز پيامبر(ص) و ائمه معصومين (ع) نيز علما و حتي شعراي متعهد را مورد تقدير و دلجويي قرار ميدادهاند، كما اينكه اما رضا (ع) با دعبل خزاعي گفت وگوهايي داشته است و در زمان پيامبر(ص) نيز بسياري از شعراي عرب با ايشان ديدار و مورد تحسين پيامبر قرار گرفتند.
اميد است اينگونه حركت هاي علمي و فرهنگي در مجامع فرهنگي كشور تداوم يافته و به صورت امري پسنديده در آيد.
در پايان نيز لوح تقدير و هديه از طرف فرهگسراي بهمن توسط كامران شرفشاهي به استاد دكتر صديق اهدا شد و همچنين شاگرد و دانشجويان وي بر روي صحنه حاضر شده و ضمن اهدا دسته گل به استاد دكتر صديق با وي عكس يادگاري گرفتند.
شايان ذكر است اين كتاب شامل قارا مجموعه اصلي به زبان تركي و ترجمه آن به فارسي ميباشد كه در ۵۴۴ صفحه، همراه با نمايه ترجمه و تدوين شده است و به قيمت ۳۱۰۰ تومان توسط نشر اديان روانه بازار كتاب شده است.
فرستنده خبر: س.ا.ش
آلمايولو
، بیر میللتین سسی_ _ _ _ _ _ _
مربوط اُلان یازیلار
http://www.baybak.com
بای بک سایتیندان پرینت اولوب
http://www.11007.baybak.com/1781.azr
یازینین اینترنت آدرسی
گوروش کاپانیبدی